Trong một nỗ lực nhằm kiểm soát dòng người nhập cư và tinh gọn bộ máy hành chính, Chính phủ Đức dưới sự lãnh đạo của Thủ tướng Friedrich Merz đã công bố một thay đổi quan trọng trong luật tị nạn.
Quyết định bổ sung thêm 10 quốc gia vào nhóm "quốc gia xuất xứ an toàn" cho thấy sự cứng rắn của Berlin trong việc quản lý biên giới. Những thay đổi này không chỉ mang tính hình thức mà còn tạo ra rào cản pháp lý rất lớn đối với những người nộp đơn từ các khu vực này.
Khái niệm quốc gia xuất xứ an toàn trong luật pháp Đức
Theo khung pháp lý hiện hành của Đức, một quốc gia được coi là "quốc gia xuất xứ an toàn" khi tại đó không tồn tại tình trạng đàn áp chính trị mang tính hệ thống. Các cơ quan chức năng đánh giá dựa trên tình hình thực tế về nhân quyền, sự ổn định chính trị và hệ thống pháp luật của nước sở tại. Việc lọt vào danh sách này đồng nghĩa với việc các đơn xin tị nạn từ công dân các nước đó mặc định bị coi là không có căn cứ, trừ khi có bằng chứng đặc biệt.
Danh sách 10 quốc gia vừa được bổ sung
Theo thông báo mới nhất, danh sách các quốc gia vừa được Chính phủ Đức phê chuẩn bao gồm:
- Albania, Bosnia-Herzegovina và North Macedonia.
- Georgia, Kosovo và Moldova.
- Montenegro, Serbia, Ghana và Senegal.
Việc đưa các quốc gia này vào danh sách an toàn nhằm mục đích giảm tải cho hệ thống xét duyệt hồ sơ đang bị quá tải. Đây hầu hết là những nước mà Berlin nhận định là đã có sự cải thiện đáng kể về môi trường chính trị và an ninh xã hội trong những năm qua.
Những thay đổi nghiêm ngặt trong quy trình xét duyệt hồ sơ
Quy định mới mang đến những thay đổi mang tính bước ngoặt, khiến cơ hội ở lại Đức của người nộp đơn trở nên mong manh hơn bao giờ hết. Quy trình xử lý hồ sơ sẽ được rút ngắn tối đa để đảm bảo những người không đủ điều kiện sẽ phải rời đi sớm. Cụ thể, các thay đổi chính bao gồm:
- Các cơ quan chức năng có quyền bác bỏ đơn xin tị nạn ngay lập tức mà không cần tiến hành các bước thẩm định chi tiết như trước đây.
- Nghĩa vụ chứng minh thuộc về người nộp đơn, họ phải tự trình bày được những bằng chứng thuyết phục về việc mình bị đàn áp cá nhân nghiêm trọng.
- Thời gian chờ đợi kết quả được rút ngắn xuống mức tối thiểu, giúp đẩy nhanh quá trình trục xuất những trường hợp bị từ chối.
Thực tế cho thấy, việc chứng minh bị đàn áp cá nhân trong một quốc gia đã được công nhận là "an toàn" là một nhiệm vụ cực kỳ khó khăn. Rất ít hồ sơ có thể vượt qua được rào cản pháp lý này nếu không có những tình tiết đặc biệt nghiêm trọng.
Hệ quả thực tế đối với người xin tị nạn
Không chỉ dừng lại ở việc khó được chấp nhận hồ sơ, những người đến từ các quốc gia này còn phải đối mặt với nhiều hạn chế về đời sống xã hội trong suốt quá trình chờ đợi. Các chính sách này được thiết kế để hạn chế sự hấp dẫn của việc tị nạn kinh tế. Người nộp đơn có thể sẽ phải đối mặt với các tình trạng sau:
- Bị áp dụng lệnh cấm làm việc hoàn toàn trong thời gian hồ sơ đang được xem xét.
- Chịu sự quản lý nghiêm ngặt về nơi cư trú và không được tự do di chuyển giữa các bang.
- Các khoản trợ cấp xã hội và hỗ trợ tài chính bị cắt giảm hoặc chỉ cung cấp ở mức tối thiểu dưới dạng hiện vật.
Theo số liệu thống kê trong năm vừa qua, đã có hơn 5.000 công dân từ các quốc gia này nộp đơn xin cư trú tại Đức. Với việc thực thi quy định mới, các chuyên gia dự báo số lượng đơn đăng ký sẽ sụt giảm mạnh mẽ trong thời gian tới. Điều này cho thấy chiến lược của Đức trong việc tập trung nguồn lực cho những người thực sự cần sự bảo vệ từ chiến tranh và xung đột.
Tương lai của chính sách nhập cư tại Đức
Việc thắt chặt chính sách tị nạn là một phần trong kế hoạch tổng thể của Chính phủ Đức nhằm ổn định tình hình an ninh và trật tự xã hội. Berlin đang gửi đi một thông điệp rõ ràng rằng quy trình nhập cư sẽ được kiểm soát chặt chẽ và chỉ những người thực sự đủ tiêu chuẩn mới được chào đón. Những ai đang có ý định xin tị nạn cần phải tìm hiểu kỹ các quy định pháp lý để tránh những rủi ro đáng tiếc về pháp lý và tài chính.
Nguyễn Cẩm Chi - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
© 2026 | Tạp chí NƯỚC ĐỨC