Quyền lực tại Venezuela vẫn nằm trong tay phe thân cận của Maduro

Nicolás Maduro đã chính thức rời bỏ sân khấu chính trị sau một chiến dịch đặc biệt của lực lượng đặc nhiệm Mỹ. Tuy nhiên, tại Venezuela, dường như chỉ có duy nhất một chiếc ghế thay đổi chủ nhân. Bốn nhân vật quyền lực nhất trong vòng tròn thân cận của Maduro vẫn tiếp tục nắm giữ huyết mạch đất nước.

Hoàn toàn không có bất kỳ gương mặt mới hay luồng gió cải cách nào xuất hiện trong bộ máy quyền lực hiện tại. Những người từng sát cánh cùng Maduro giờ đây đang định hình một chương mới cho quốc gia Nam Mỹ này. Sự ổn định của bộ máy cũ đang đặt ra nhiều câu hỏi về tương lai thực sự của tiến trình dân chủ.

Sự hài lòng của Tổng thống Donald Trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bày tỏ sự lạc quan về tình hình chuyển giao quyền lực tại Venezuela. Ông nhận định quốc gia này đang có những bước tiến triển rất tốt và Washington đang hợp tác chặt chẽ với ban lãnh đạo mới. Tổng thống Mỹ cho biết ông sẽ tiếp tục theo dõi sát sao diễn biến trong thời gian tới.

Theo ông Trump, tân tổng thống Delcy Rodríguez thường xuyên trao đổi với chính phủ Mỹ để thảo luận về tương lai đất nước. Đặc biệt, bà Rodríguez giữ mối liên hệ mật thiết với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio để tìm kiếm những tiếng nói chung. Điều này cho thấy một sự thay đổi chóng mặt trong quan hệ ngoại giao giữa hai nước.

Vai trò của Delcy Rodríguez và mâu thuẫn hình ảnh

Bà Rodríguez từng giữ chức Phó tổng thống cho đến ngày 3 tháng 1 vừa qua. Sau khi Maduro bị bắt giữ, bà đã tiếp quản quyền lực và đang cố gắng thực hiện một nhiệm vụ cực kỳ khó khăn. Một mặt, bà phát đi những tín hiệu sẵn sàng hợp tác và mở cửa với phía Washington.

Mặt khác, bà vẫn kiên quyết khẳng định mình là người đại diện cho một Venezuela độc lập và có chủ quyền. Chuyên gia Christian Cwik từ Đại học Klagenfurt nhận định rằng đây là hai hình ảnh hoàn toàn đối lập. Trong khi Mỹ coi Venezuela đang dần trở thành một đối tác chịu ảnh hưởng lớn, thì bà Rodríguez lại tuyên bố không chịu sự chi phối của nước ngoài.

1 Quyen Luc Tai Venezuela Van Nam Trong Tay Phe Than Can Cua Maduro

Delcy Rodríguez đang dẫn dắt Venezuela với tư cách là tổng thống tạm quyền.

Những gương mặt cũ trong bộ máy mới

Nhiều người thắc mắc liệu Venezuela có thực sự đang nằm dưới tầm kiểm soát của Mỹ hay không. Câu trả lời có vẻ phức tạp hơn khi nhìn vào danh sách những người đang điều hành chính phủ tại Caracas. Dù Tổng thống Donald Trump không thực hiện chiến dịch quân sự để thay đổi toàn bộ chế độ, nhưng các nhân vật đối lập vẫn chưa có chỗ đứng.

Ngay cả bà María Corina Machado, người vừa đoạt giải Nobel Hòa bình, cũng không hề có thêm quyền lực thực tế nào. Hiện nay, tất cả những vị trí chủ chốt trong chính quyền cũ đều vẫn tại vị, ngoại trừ cá nhân ông Maduro. Ban lãnh đạo mới này buộc phải cân bằng giữa các yêu cầu của Mỹ và sự ổn định nội bộ của phong trào Bolivar.

Gia thế và quá khứ đau thương của nữ lãnh đạo

Delcy Rodríguez không phải là cái tên xa lạ khi bà vốn là cánh tay phải đắc lực của Maduro trong nhiều năm. Bà từng kinh qua các chức vụ quan trọng như Bộ trưởng Truyền thông, Ngoại trưởng, Phó tổng thống và Bộ trưởng Tài chính. Bà xuất thân trong một gia đình có truyền thống chính trị lâu đời và đầy biến cố.

Cha của bà từng là một nhà hoạt động cánh tả và tham gia lực lượng du kích Marxist trong những năm 1960. Năm 1976, ông bị bắt giam sau một vụ bắt cóc nhà quản lý người Mỹ và qua đời trong tù khi mới 34 tuổi. Những nghi vấn về việc bị tra tấn trong quá khứ đã nhào nặn nên tư tưởng chính trị cứng rắn của hai anh em nhà Rodríguez.

Nghi vấn về một thỏa thuận ngầm với Washington

Một điểm đáng chú ý là cả Delcy Rodríguez và anh trai Jorge đều không nằm trong danh sách truy nã của Cơ quan Phòng chống Ma túy Mỹ (DEA). Đây là sự khác biệt lớn so với Maduro và nhiều quan chức cao cấp khác của phe chavista. Nhiều tin đồn cho rằng đã có một thỏa thuận ngầm giữa anh em nhà Rodríguez và chính phủ Mỹ từ trước đó.

Tờ Miami Herald từng tiết lộ về một đề xuất điều hành Venezuela không có Maduro do bà Rodríguez đưa ra vào cuối năm ngoái. Dù bà từng bác bỏ những thông tin này và gọi đó là dối trá, nhưng thực tế hiện tại lại đang chứng minh điều ngược lại. Bà Rodríguez đã trở thành lựa chọn ưu tiên của Tổng thống Trump để dẫn dắt Venezuela trong giai đoạn quá độ.

Quyền lực của quân đội và những nhân vật chủ chốt

Ngoài anh em nhà Rodríguez, hai nhân vật khác là Diosdado Cabello và Vladimir Padrino López vẫn nắm giữ sức mạnh đáng kể. Ông Cabello, người đứng đầu Bộ Nội vụ, được coi là nhân vật quyền lực chỉ sau tổng thống. Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Vladimir Padrino López là người có thời gian tại vị lâu kỷ lục từ năm 2014.

Sự kiên cố của López: Việc một bộ trưởng quốc phòng giữ ghế suốt hơn một thập kỷ là điều hiếm thấy tại Venezuela.
Khả năng kiểm soát: Ông López đã chứng minh được năng lực trong việc giữ vững lòng trung thành của quân đội qua nhiều biến cố.
Vai trò thực tế: Quân đội Venezuela hiện nay chủ yếu tập trung vào việc duy trì trật tự nội bộ và trấn áp các phe phái đối lập.

Dù không ngăn chặn được vụ bắt giữ Maduro, quân đội dưới quyền ông López vẫn là công cụ hiệu quả để kiểm soát đất nước. Có vẻ như lực lượng này giỏi việc giữ người dân vào khuôn khổ hơn là bảo vệ nguyên thủ của mình. Đây chính là nền tảng giúp chính quyền của bà Rodríguez duy trì sự ổn định trong bối cảnh chính trị đầy biến động.