Nguyên nhân chính dẫn đến quyết định này là do Budapest đã vi phạm các nguyên tắc về thượng tôn pháp luật của khối. Mặc dù thời hạn chót để thực hiện các cải cách cần thiết là cuối năm 2025, nhưng Hungary đã không cho thấy những chuyển biến đủ sức thuyết phục.
Nguyên nhân dẫn đến việc mất khoản viện trợ tỷ Euro
Để có thể giải ngân được nguồn vốn này, Hungary đáng lẽ phải thực hiện một loạt cải cách sâu rộng. Các yêu cầu từ phía EU tập trung vào việc thay đổi hệ thống pháp luật nhằm ngăn chặn tình trạng xung đột lợi ích. Đồng thời, quốc gia này cũng cần có những biện pháp quyết liệt hơn trong việc đấu tranh chống tham nhũng.
[Do thiếu hụt các cải cách - Hungary mất quyền nhận hỗ trợ từ Liên minh Châu Âu trị giá hàng tỷ Euro]
Các khoản kinh phí này ban đầu được dự kiến dành cho các chương trình hỗ trợ những vùng có cấu trúc kinh tế yếu kém vào năm 2023. Tuy nhiên, Ủy ban Châu Âu đã quyết định phong tỏa chúng sau khi một bản phân tích cho thấy Hungary đang đi ngược lại các tiêu chuẩn và giá trị cốt lõi của EU. Các lĩnh vực cải cách trọng tâm bao gồm:
- Thay đổi các quy định pháp luật để ngăn chặn triệt để xung đột lợi ích trong chính quyền.
- Xây dựng cơ chế giám sát hiệu quả nhằm đẩy lùi vấn nạn tham nhũng.
- Đảm bảo tính độc lập của hệ thống tư pháp theo tiêu chuẩn chung của khối.
- Minh bạch hóa việc sử dụng các nguồn ngân sách công từ Liên minh Châu Âu.
Cơ chế thượng tôn pháp luật và những rủi ro tài chính
Quy định về thượng tôn pháp luật của EU chính thức có hiệu lực từ năm 2021. Đây là một công cụ quan trọng cho phép khối liên kết các lợi ích tài chính với việc tuân thủ các quy tắc dân chủ. Nhờ đó, EU có thêm các công cụ ngân sách để giám sát chặt chẽ tình hình tại các quốc gia thành viên.
Vào cuối năm 2022, các quốc gia thành viên EU đã nhất trí đóng băng khoảng 6,3 tỷ Euro dự kiến dành cho Hungary. Đây là khoản tiền nằm trong ngân sách dài hạn của khối cho giai đoạn từ năm 2021 đến năm 2027. Việc đình chỉ này được thực hiện thông qua cơ chế bảo vệ ngân sách mới được thiết lập.
Một đợt thanh toán đầu tiên, cũng trị giá hơn 1 tỷ Euro, đã hết hạn vào cuối năm 2024. Nguyên nhân vẫn là do Budapest không triển khai các cải cách theo đúng cam kết với Ủy ban Châu Âu. Nếu tình hình hiện tại không thay đổi, quốc gia này sẽ tiếp tục đối mặt với nguy cơ mất trắng thêm nhiều tỷ Euro trong tương lai.
Tác động kinh tế và nguy cơ thắt chặt ngân sách
Ngoài khoản tiền vừa bị mất, hiện vẫn còn hàng tỷ Euro khác dành cho Hungary đang bị phong tỏa bởi các quy định khác nhau. Theo dữ liệu từ Ủy ban Châu Âu, tổng số tiền bị đình chỉ giải ngân hiện nay đã lên tới khoảng 17 tỷ Euro. Đây là một con số cực kỳ lớn đối với nền kinh tế quốc gia này.
Để dễ dàng hình dung, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Hungary trong năm 2024 đạt khoảng 205 tỷ Euro. Như vậy, số tiền bị EU phong tỏa chiếm tới hơn 8% quy mô nền kinh tế đất nước.
Việc thiếu hụt nguồn vốn từ Liên minh Châu Âu chắc chắn sẽ tạo ra áp lực lớn lên các kế hoạch đầu tư và phát triển hạ tầng của Chính phủ Hungary.
Vũ Bình Minh - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
© 2026 | Tạp chí NƯỚC ĐỨC